Skóra noworodka jest delikatna i w pierwszych tygodniach nadal przystosowuje się do życia poza organizmem mamy. Jej pielęgnacja nie musi oznaczać stosowania wielu kosmetyków. Najważniejsze są łagodne oczyszczanie, unikanie przegrzewania i drażnienia skóry oraz dobieranie produktów odpowiednich do wieku i aktualnych potrzeb dziecka.
Jeśli kosmetyk jest oznaczony przez producenta jako odpowiedni od 1. dnia życia, oznacza to możliwość stosowania go od tego wieku zgodnie z instrukcją. Nie oznacza jednak, że każde zdrowe dziecko potrzebuje od pierwszego dnia kremu, balsamu, olejku czy szamponu.
Jak pielęgnować skórę noworodka od pierwszych dni życia?
W przypadku zdrowego noworodka warto kierować się zasadą prostej pielęgnacji i obserwować potrzeby skóry. W pierwszych dniach życia naturalna warstwa ochronna skóry nadal dojrzewa, dlatego nie ma potrzeby używania wielu różnych preparatów.
Na co dzień warto:
- delikatnie oczyszczać skórę bez intensywnego pocierania,
- dokładnie, ale łagodnie osuszać fałdy skórne,
- regularnie zmieniać pieluszkę,
- unikać przegrzewania dziecka,
- wybierać miękkie ubrania, które nie drażnią skóry,
- stosować kosmetyki dopasowane do wieku i potrzeb skóry, jeśli są potrzebne.
Łuszczenie się skóry w pierwszych dniach życia nie zawsze oznacza chorobę ani konieczność intensywnego natłuszczania. Jeśli jednak suchość jest nasilona, utrzymuje się lub towarzyszą jej inne zmiany, warto skonsultować się z położną, pediatrą lub dermatologiem.
Czy kosmetyki są potrzebne od 1. dnia życia?
Nie ma potrzeby tworzenia rozbudowanej rutyny kosmetycznej od pierwszego dnia po porodzie. Część zaleceń dotyczących pielęgnacji noworodków rekomenduje w pierwszych tygodniach bardzo prostą pielęgnację, a do kąpieli początkowo samą wodę.
Jeśli rodzice chcą wprowadzić kosmetyk wcześniej, warto wybierać produkt, którego producent wyraźnie wskazuje możliwość stosowania u noworodków, i przestrzegać aktualnej instrukcji używania.
Szczególnej ostrożności wymaga pielęgnacja wcześniaków. W przypadku dziecka przebywającego na oddziale neonatologicznym sposób pielęgnacji skóry powinien być ustalony z personelem medycznym.
Jak wybierać kosmetyki dla noworodka?
Sam podział składników na „naturalne” i „chemiczne” nie jest dobrym sposobem oceny bezpieczeństwa kosmetyku. Znaczenie ma cała formuła produktu, stężenie poszczególnych składników, przeznaczenie, sposób stosowania oraz indywidualna reakcja skóry.
Przy wyborze warto sprawdzić:
- dla jakiego wieku produkt jest przeznaczony,
- czy jest produktem do mycia, nawilżania czy do konkretnego typu skóry,
- pełną listę składników INCI, szczególnie jeśli dziecko miało wcześniej reakcję na kosmetyk,
- instrukcję stosowania,
- czy produkt jest odpowiedni do szczególnych potrzeb skóry dziecka.
Jeżeli dziecko ma skórę skłonną do atopii lub rozpoznane atopowe zapalenie skóry, dobór kosmetyków może wyglądać inaczej niż przy skórze bez takich problemów.
Czy naturalny skład oznacza bezpieczniejszy kosmetyk?
Nie. Naturalne pochodzenie składnika nie gwarantuje, że nie wywoła podrażnienia lub reakcji alergicznej. Składniki roślinne, olejki i substancje zapachowe również mogą być źródłem reakcji u osób wrażliwych.
Nie należy również automatycznie uznawać całych grup składników za szkodliwe. Dotyczy to na przykład alkoholi. Pod tą nazwą występują substancje o bardzo różnych właściwościach. Niektóre alkohole tłuszczowe, takie jak alkohol cetylowy, pełnią w kosmetykach funkcję składników poprawiających konsystencję i właściwości pielęgnacyjne formuły.
Podobnie samo hasło „bez parabenów” nie powinno być traktowane jako dowód większego bezpieczeństwa kosmetyku. Konserwanty pełnią ważną funkcję, ograniczając rozwój mikroorganizmów w produktach zawierających wodę, a dopuszczone składniki kosmetyczne podlegają określonym wymaganiom bezpieczeństwa.
W przypadku skóry bardzo wrażliwej lub atopowej większe znaczenie może mieć na przykład wybieranie produktów bez substancji zapachowych, jeśli takie jest zalecenie dermatologa lub jeśli zapach wcześniej nasilał objawy.
Kąpiel i mycie skóry noworodka
Noworodka nie trzeba kąpać codziennie. W zależności od potrzeb wystarczy kilka kąpieli w tygodniu, przy jednoczesnym regularnym oczyszczaniu twarzy, szyi, dłoni, okolicy pieluszkowej i fałdów skóry.
Kąpiel powinna odbywać się w ciepłym pomieszczeniu, a woda powinna być przyjemnie ciepła, nie gorąca. Dziecka nigdy nie wolno pozostawiać w wannie bez bezpośredniego nadzoru dorosłego, nawet na krótką chwilę.
Jeśli stosowany jest kosmetyk myjący, powinien być przeznaczony dla wieku dziecka. Skóry nie należy intensywnie szorować. Po kąpieli najlepiej osuszyć ją delikatnym przykładaniem ręcznika.
Kiedy nawilżać skórę dziecka?
Nie każde zdrowe dziecko potrzebuje regularnego stosowania balsamu na całe ciało. Jeśli skóra jest sucha albo wymaga dodatkowego nawilżenia, można zastosować kosmetyk przeznaczony do danego wieku i typu skóry.
W przypadku skóry skłonnej do atopowego zapalenia skóry emolienty są ważnym elementem codziennej pielęgnacji. American Academy of Dermatology zaleca między innymi stosowanie preparatów nawilżających po kąpieli i ponownie wtedy, gdy skóra staje się sucha. Przy AZS często preferowane są preparaty bezzapachowe.
Pielęgnacja emolientowa nie zastępuje jednak leczenia zaleconego przez lekarza. W aktywnym atopowym zapaleniu skóry mogą być potrzebne również leki stosowane zgodnie z zaleceniem specjalisty.
Hydra Bébé® w pielęgnacji skóry dziecka
W aktualnej ofercie Mustela produkty Hydra Bébé® są przeznaczone do codziennej pielęgnacji skóry normalnej niemowląt i dzieci.
Hydra Bébé® Mleczko do ciała z organicznym awokado jest przeznaczone do nawilżania skóry ciała. Producent wskazuje możliwość stosowania od 1. dnia życia, włączając wcześniaki poza oddziałem neonatologii.
Hydra Bébé® Krem do twarzy z organicznym awokado jest przeznaczony do codziennej pielęgnacji skóry twarzy i zgodnie z aktualną informacją producenta również może być stosowany od 1. dnia życia, włączając wcześniaki poza oddziałem neonatologii.
Produkty należy stosować zgodnie z aktualną instrukcją na opakowaniu. Fakt, że produkt może być używany od 1. dnia życia, nie oznacza konieczności jego rutynowego stosowania u każdego noworodka.
Pielęgnacja skóry skłonnej do atopii
Atopowe zapalenie skóry jest przewlekłą chorobą zapalną skóry, a nie wyłącznie problemem kosmetycznym. Może powodować suchość, świąd, zaczerwienienie i dyskomfort, a nasilony świąd może również wpływać na sen dziecka.
Podstawą codziennej pielęgnacji jest ograniczanie czynników drażniących oraz regularne stosowanie odpowiednio dobranych emolientów. Przy kąpieli warto korzystać z letniej wody, unikać szorowania skóry i stosować łagodne produkty dostosowane do skóry atopowej.
W aktualnej ofercie Mustela linia Stelatopia® jest przeznaczona do pielęgnacji suchej skóry skłonnej do atopii. Należą do niej między innymi produkty myjące i emolientowe.
Przykładowo Krem uzupełniający lipidy Stelatopia+ jest przeznaczony do pielęgnacji suchej skóry skłonnej do atopii niemowląt, dzieci i dorosłych. Producent dopuszcza jego stosowanie także u noworodków, włączając wcześniaki poza oddziałem neonatologii.
Olejek myjący Stelatopia® i Żel do mycia Stelatopia® są przeznaczone do oczyszczania skóry skłonnej do atopii. Kosmetyki z tej linii mogą być elementem codziennej pielęgnacji, ale nie należy przedstawiać ich jako produktów leczących atopowe zapalenie skóry.
Jeśli u dziecka rozpoznano AZS, pielęgnację warto prowadzić zgodnie z zaleceniami pediatry lub dermatologa, zwłaszcza podczas zaostrzeń.
Czy cała rodzina może używać tych samych kosmetyków?
Nie każdy kosmetyk dla niemowlęcia jest automatycznie przeznaczony dla całej rodziny. Zawsze warto sprawdzić aktualne przeznaczenie konkretnego produktu.
Produkty Hydra Bébé® są na stronie producenta przedstawiane przede wszystkim jako kosmetyki do skóry niemowląt i dzieci. Nie ma więc potrzeby rozszerzania ich zastosowania na dorosłych tylko dlatego, że są łagodne.
Niektóre produkty z linii Stelatopia®, na przykład Krem uzupełniający lipidy Stelatopia+, są natomiast aktualnie przeznaczone zarówno dla niemowląt i dzieci, jak i dla dorosłych.
Nawet wtedy jedna osoba może dobrze tolerować dany kosmetyk, a druga nie. Wspólne stosowanie produktu powinno więc wynikać z jego przeznaczenia i potrzeb skóry, a nie z założenia, że kosmetyk dziecięcy z definicji nie może podrażnić skóry dorosłej.
Jak budować dobre nawyki pielęgnacyjne?
Wraz z wiekiem dziecko może stopniowo uczestniczyć w prostych czynnościach związanych z higieną i pielęgnacją. Może na przykład pomagać w myciu rąk, samodzielnie nakładać niewielką ilość balsamu z pomocą opiekuna lub wybierać ręcznik po kąpieli.
Nie trzeba jednak zmieniać pielęgnacji w rozbudowany rytuał. Ważniejsze jest spokojne powtarzanie prostych czynności oraz dostosowanie ich do potrzeb skóry.
Kąpiel, delikatny masaż czy nakładanie kremu mogą być również okazją do spokojnego kontaktu z dzieckiem, jeśli maluch dobrze toleruje taką formę bliskości.
Kiedy skonsultować zmiany skórne z lekarzem?
Zaczerwienienie, wysypka czy świąd u niemowlęcia nie powinny być automatycznie traktowane jako efekt zastosowania „niewłaściwego kosmetyku”. Przyczyn zmian skórnych jest wiele, a czasem wymagają one oceny lekarskiej.
Skonsultuj się z pediatrą lub dermatologiem, jeśli:
- zmiany są nasilone lub szybko się rozszerzają,
- dziecko intensywnie się drapie lub wyraźnie odczuwa dyskomfort,
- pielęgnacja nie przynosi poprawy,
- pojawiają się pęcherzyki, sączenie, ropa lub żółtawe strupy,
- skóra jest bolesna, obrzęknięta lub bardzo zaczerwieniona,
- zmianom towarzyszy gorączka lub pogorszenie ogólnego samopoczucia dziecka.
W przypadku podejrzenia atopowego zapalenia skóry rozpoznanie i plan dalszego postępowania powinny być ustalone z lekarzem.
Podsumowanie
Pielęgnacja skóry noworodka od pierwszych dni życia powinna być przede wszystkim prosta i dopasowana do rzeczywistych potrzeb skóry. Nie każdy noworodek potrzebuje wielu kosmetyków, a naturalne pochodzenie składnika nie jest gwarancją większego bezpieczeństwa ani braku podrażnień.
Jeśli wybierasz kosmetyk od 1. dnia życia, sprawdź aktualne przeznaczenie produktu i stosuj go zgodnie z instrukcją producenta. Produkty Hydra Bébé® mogą być elementem codziennej pielęgnacji skóry normalnej, natomiast Stelatopia® jest linią przeznaczoną do pielęgnacji skóry suchej i skłonnej do atopii.
Przy atopowym zapaleniu skóry kosmetyki i emolienty stanowią element pielęgnacji, ale nie zastępują leczenia. Nasilone, utrzymujące się lub nietypowe zmiany skórne u niemowlęcia wymagają konsultacji z pediatrą lub dermatologiem.