Nasilone wypadanie włosów kilka miesięcy po porodzie jest bardzo częste. Najczęściej jest to telogenowe wypadanie włosów, czyli przejściowe zwiększenie liczby włosów przechodzących do fazy spoczynku i późniejszego wypadania.
Stan ten zwykle nie prowadzi do trwałego uszkodzenia mieszków włosowych. U większości kobiet nadmierne wypadanie stopniowo ustępuje, a włosy odzyskują wcześniejszą gęstość w kolejnych miesiącach.
Dlaczego włosy wypadają po porodzie?
Każdy włos przechodzi przez kolejne etapy cyklu wzrostu. Podczas ciąży wysokie stężenie estrogenów sprawia, że więcej włosów niż zwykle pozostaje przez dłuższy czas w fazie wzrostu.
Po porodzie stężenie estrogenów spada. Wiele włosów, których wypadanie zostało wcześniej opóźnione, niemal jednocześnie przechodzi do fazy spoczynku, a następnie wypada.
Zjawisko to nazywa się telogenowym wypadaniem włosów, czyli telogen effluvium.
Nie oznacza ono, że cebulki włosów zostały zniszczone. W typowym przebiegu mieszek włosowy pozostaje aktywny i może rozpocząć produkcję kolejnego włosa.
Kiedy zaczyna się wypadanie włosów po porodzie?
Nasilone wypadanie nie musi rozpocząć się bezpośrednio po porodzie.
Najczęściej staje się zauważalne po około 2-4 miesiącach, ponieważ tyle czasu potrzeba, aby włosy, które przeszły do fazy spoczynku, zaczęły wypadać.
American Academy of Dermatology wskazuje, że nasilenie poporodowego wypadania włosów zwykle osiąga szczyt około 4. miesiąca po porodzie.
Włosy mogą wypadać podczas mycia, czesania albo być bardziej widoczne na ubraniach i poduszce. Przerzedzenie jest zazwyczaj rozlane, a nie ograniczone do jednego wyraźnego miejsca.
Jak długo wypadają włosy po porodzie?
Typowe telogenowe wypadanie włosów jest przejściowe.
U wielu osób nadmierne wypadanie ustępuje w ciągu około 6-9 miesięcy od momentu jego rozpoczęcia. American Academy of Dermatology podaje, że większość kobiet odzyskuje typową gęstość włosów najpóźniej około pierwszych urodzin dziecka.
Nie oznacza to, że u każdej kobiety proces będzie wyglądał identycznie. Tempo odrastania włosów i moment powrotu do wcześniejszej gęstości są indywidualne.
Czy włosy po porodzie odrosną?
W przypadku typowego poporodowego telogenowego wypadania włosów rokowanie jest dobre. Mieszki włosowe nie zostają zniszczone, dlatego po zakończeniu okresu zwiększonego wypadania pojawiają się nowe włosy.
Krótko odrastające włosy mogą być szczególnie widoczne przy linii czoła i skroniach. Często określa się je potocznie jako baby hair.
Samo tempo wzrostu włosa jest jednak powolne, dlatego wizualne odzyskanie objętości wymaga czasu.
Czy można ograniczyć wypadanie włosów po porodzie?
Nie ma sprawdzonego sposobu, który zatrzyma fizjologiczne poporodowe telogenowe wypadanie włosów lub znacząco przyspieszy jego zakończenie.
Można natomiast ograniczać dodatkowe uszkodzenia i łamanie włosów poprzez:
- delikatne rozczesywanie,
- unikanie mocnego ciągnięcia włosów,
- ograniczenie bardzo ciasnych fryzur,
- ostrożne stosowanie wysokiej temperatury podczas suszenia i stylizacji,
- stosowanie kosmetyków dobranych do rodzaju włosów i skóry głowy.
Zmiana fryzury lub kosmetyki zwiększające optycznie objętość mogą poprawić wygląd włosów w okresie ich odrastania, ale nie wpływają na hormonalną przyczynę telogenowego wypadania.
Dieta a kondycja włosów po porodzie
Zbilansowana dieta dostarczająca odpowiednią ilość energii, białka, żelaza, cynku oraz innych witamin i minerałów jest ważna dla prawidłowego funkcjonowania organizmu i wzrostu włosów.
W diecie warto uwzględniać między innymi:
- produkty będące źródłem białka, takie jak ryby, jaja, nabiał, mięso i rośliny strączkowe,
- pełnoziarniste produkty zbożowe,
- warzywa i owoce,
- orzechy i nasiona,
- produkty dostarczające żelaza.
Nie istnieje jednak specjalna „dieta na włosy”, która zatrzymuje fizjologiczne poporodowe telogenowe wypadanie.
Szczególnego znaczenia nabiera dieta, jeśli po porodzie wystąpił duży ubytek krwi, stwierdzono niedokrwistość, dieta jest bardzo restrykcyjna albo występują problemy z odżywianiem.
Czy warto stosować biotynę, żelazo i inne suplementy?
Nie ma podstaw do rutynowego przyjmowania dużych dawek biotyny, cynku, selenu, żelaza czy witaminy D wyłącznie dlatego, że po porodzie wypadają włosy.
Suplementacja może być potrzebna, jeśli badania lub wywiad wskazują na rzeczywisty niedobór.
Biotyna jest częstym składnikiem preparatów reklamowanych jako produkty „na włosy”, ale u osób bez niedoboru dowody na jej skuteczność są bardzo ograniczone.
Wysokie dawki biotyny mogą dodatkowo zaburzać wyniki niektórych badań laboratoryjnych, w tym części testów hormonalnych i badań tarczycy.
Podobnie żelazo powinno być suplementowane zgodnie z rzeczywistym zapotrzebowaniem. Przyjmowanie wysokich dawek bez wskazań nie poprawia automatycznie wzrostu włosów i może powodować działania niepożądane.
Jak pielęgnować włosy po porodzie?
W okresie nasilonego wypadania można traktować włosy delikatniej, szczególnie jeśli dodatkowo stają się suche lub łatwo się łamią.
Warto:
- stosować łagodny szampon odpowiedni dla skóry głowy,
- nakładać odżywkę głównie na długości włosów, jeśli mają tendencję do przesuszania,
- rozczesywać włosy bez szarpania,
- ograniczyć fryzury mocno naprężające włosy,
- nie używać nadmiernie wysokiej temperatury.
SLS i SLES w kosmetykach nie są same w sobie przyczyną poporodowego wypadania włosów. U części osób mocniejsze detergenty mogą natomiast przesuszać lub podrażniać skórę głowy, dlatego kosmetyk warto dobierać do indywidualnej tolerancji.
Tak samo określenie „naturalny skład” nie oznacza automatycznie większego bezpieczeństwa ani skuteczności produktu.
Czy oleje, zioła i masaż skóry głowy pomagają?
Oleje stosowane na długości włosów mogą ograniczać tarcie, poprawiać ich wygląd i zmniejszać łamliwość. Nie ma jednak dobrych dowodów, że olej rycynowy, kokosowy czy arganowy zatrzymują poporodowe telogenowe wypadanie włosów lub pobudzają mieszki włosowe do szybszego wzrostu.
Podobnie nie potwierdzono, aby domowe płukanki z pokrzywy, skrzypu czy rozmarynu skutecznie leczyły poporodowe wypadanie włosów.
Preparaty roślinne mogą również podrażniać lub uczulać skórę głowy.
Delikatny masaż skóry głowy można wykonywać, jeśli jest przyjemny, ale nie powinien być przedstawiany jako metoda o potwierdzonym działaniu przyspieszającym odrastanie włosów po porodzie.
Czy mezoterapia i terapia LED pomagają na wypadanie włosów po porodzie?
Fizjologiczne poporodowe telogenowe wypadanie włosów zwykle ustępuje samoistnie i nie wymaga profesjonalnych zabiegów.
Mezoterapia skóry głowy nie jest standardowym, opartym na mocnych dowodach leczeniem poporodowego telogenowego wypadania włosów. Skuteczność zależy również od stosowanych substancji, a zabieg wiąże się między innymi z ryzykiem bólu, podrażnienia, zakażenia lub reakcji na podany preparat.
Terapia światłem o niskiej mocy jest badana przede wszystkim w innych typach łysienia, szczególnie łysieniu androgenowym. Nie ma wystarczających danych, aby rutynowo zalecać ją przy fizjologicznym wypadaniu włosów po porodzie.
Jeśli wypadanie nie ma typowego przebiegu, zamiast rozpoczynać zabiegi kosmetologiczne warto najpierw ustalić diagnozę z dermatologiem.
Kiedy wypadanie włosów może mieć inną przyczynę?
Nie każde wypadanie włosów po porodzie wynika wyłącznie ze zmian związanych z ciążą.
Nasilone lub utrzymujące się wypadanie może być związane między innymi z:
- niedoborem żelaza lub niedokrwistością,
- chorobami tarczycy,
- niedoborem wybranych składników odżywczych,
- bardzo restrykcyjną dietą lub znacznym spadkiem masy ciała,
- przebytą ciężką chorobą lub gorączką,
- łysieniem plackowatym,
- łysieniem androgenowym, które może stać się bardziej widoczne po okresie telogenowego wypadania,
- łysieniem trakcyjnym związanym z długotrwałym napinaniem włosów.
Po porodzie może również wystąpić poporodowe zapalenie tarczycy. W jego przebiegu mogą pojawić się między innymi kołatanie serca, zmiany masy ciała, silne zmęczenie, nietolerancja temperatury, zaparcia lub zmiany nastroju.
Kiedy skonsultować się z lekarzem?
Konsultacja z lekarzem rodzinnym lub dermatologiem jest wskazana, jeśli:
- włosy nie odzyskują wcześniejszej gęstości około roku po porodzie,
- wypadanie wyraźnie się nasila zamiast stopniowo słabnąć,
- pojawiają się okrągłe lub wyraźnie ograniczone obszary bez włosów,
- przedziałek staje się stopniowo coraz szerszy,
- skóra głowy jest zaczerwieniona, bolesna, silnie swędzi lub tworzą się na niej blizny,
- wypadają także brwi lub włosy w innych częściach ciała,
- towarzyszą temu nasilone zmęczenie, kołatanie serca, niewyjaśnione zmiany masy ciała, nietolerancja zimna lub gorąca,
- po porodzie wystąpiło znaczne krwawienie albo istnieje ryzyko niedoboru żelaza.
W zależności od objawów lekarz może rozważyć między innymi morfologię krwi, ocenę gospodarki żelazowej oraz badania funkcji tarczycy. Nie ma potrzeby wykonywania szerokiego panelu hormonalnego u każdej kobiety z typowym poporodowym telogenowym wypadaniem włosów.
Podsumowanie
Wypadanie włosów po porodzie najczęściej jest telogenowym wypadaniem związanym ze zmianą cyklu włosa po spadku poziomu estrogenów. Zwykle rozpoczyna się kilka miesięcy po porodzie, osiąga największe nasilenie około 4. miesiąca i stopniowo ustępuje.
Nie ma potrzeby rutynowego stosowania suplementów, olejów ani specjalistycznych zabiegów. Jeśli włosy nie odzyskują gęstości około pierwszych urodzin dziecka, pojawiają się ogniska łysienia, objawy choroby tarczycy lub inne niepokojące symptomy, warto skonsultować się z lekarzem i sprawdzić, czy nie występuje dodatkowa przyczyna wypadania włosów.