Alergie i nietolerancje pokarmowe - jak sobie z nimi radzić?Maj 2017

Alergia i nietolerancja pokarmowa to pojęcia, które niesłusznie są stosowane zamiennie. W obu przypadkach dochodzi do nieprawidłowej reakcji organizmu na dany pokarm, jednak przyczyny tej reakcji są zupełnie inne. Czym różni się alergia pokarmowa od nietolerancji? Jak rozpoznać ich objawy i jak sobie z nimi radzić?

Alergia pokarmowa

W przypadku alergii to układ immunologiczny reaguje na określoną substancję, która jest zawarta w pokarmie. Przeważnie jest ona natychmiastowa – do najpowszechniejszych objawów należą wysypka, rumień lub duszności. Zdarzają się też alergie utajone, w przypadku których reakcja następuje nawet kilka dni po spożyciu alergenu.

Nietolerancja pokarmowa

Z kolei nietolerancja jest spowodowana zazwyczaj brakiem w organizmie enzymu, który odpowiada za rozkład konkretnego związku. Najczęściej spotykane nietolerancje to nietolerancja laktozy, fruktozy, glutenu oraz histaminy. Rekcja organizmu jest szybka – są to przede wszystkim dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak biegunka, wzdęcia czy ból brzucha. W przypadku nietolerancji histaminy reakcja może być jednak opóźniona, tak jak w alergii utajonej. 

Objawy alergii u dziecka

Objawy alergii pojawiają się przeważnie po którymś z kolei kontakcie z alergenem, kiedy wykształci się nadwrażliwość na niego. Należą do nich m. in. pokrzywka, świąd i szorstkość skóry, nudności i wymioty, zaburzenia oddychania, biegunka (często z niewielką ilością śluzu lub krwi), obrzęk śluzówki nosa. Dziecko mieć też kolki czy obfite ulewania. W efekcie maluszek jest niespokojny, rozdrażniony, marudny, niechętnie przyjmuje pokarm.

 

alergia u dzieci


Alergia u dzieci ujawnia się zazwyczaj już w pierwszych tygodniach życia. Nie jest to jednak uczulenie na mleko matki, ale na zawarte w nim alergeny, pochodzące z produktów spożywanych przez matkę. Z przewodu pokarmowego poprzez naczynia krwionośne dostają się do gruczołów piersiowych, a stamtąd wraz z pokarmem trafiają do dziecka.

 

W zdecydowanej większości przypadków to właśnie pokarm matki chroni dziecko przed alergenami pokarmowymi i wzmacnia jego odporność, dlatego karmienie piersią w pierwszych miesiącach życia maluszka jest niezwykle ważne. Czynnikiem sprzyjającym rozwojowi alergii może być obciążenie genetyczne (jeśli ktoś w rodzinie jest uczulony na dany produkt, dobrze jest od razu wyeliminować podejrzanego), a ponadto przebyte zakażenie wirusowe albo bakteryjne czy leczenie antybiotykowe (zarówno u matki, jak i u dziecka).

 

Istnieje dość wąska grupa produktów, które są powszechnie uznawane za uczulające. Jeśli dieta matki karmiącej jest w nie bogata, prawdopodobnie wśród nich znajduje się alergen. Co uczula najczęściej? Na pierwszym miejscu znajduje się mleko krowie, a dokładniej zawarte w nim białko (na szczęście zdecydowana większość maluchów z czasem wyrasta z tej alergii).

 

Kolejnym silnym alergenem są jaja. Z alergią na nie bardzo trudno walczyć, ponieważ są składnikiem wielu produktów. Znane ze swych właściwości uczulających są też orzechy, a zwłaszcza orzeszki ziemne, a także truskawki i owoce cytrusowe (oraz soki z nich). Na liście znajdują się również zboża (zawarte w nich białko), soja, czekolada i kakao.

 

dieta przy alergii dziecka


W celu rozpoznania, który z produktów wywołuje reakcję alergiczną, często zalecana jest tzw. dieta eliminacyjna. Należy wówczas wykluczyć z jadłospisu mamy podejrzewany składnik na co najmniej dwa tygodnie. Jeśli u maluszka nie nastąpi poprawa – kolejny, i tak do skutku.

 

O ile to możliwe, ustalone alergeny najlepiej zupełnie wyeliminować z diety na czas karmienia piersią, zastępując je innymi, o podobnych wartościach odżywczych. Jeśli dieta eliminacyjna nie przynosi rezultatów, konieczne mogą być badania na uczulenie pokarmowe (badanie krwi lub punktowe testy skórne) oraz przyjmowanie leków przeciwalergicznych. Lekarz może też zalecić dietę bezmleczną – opartą na specjalnym, dostępnym w aptece mleku hipoalergicznym.

Objawy nietolerancji pokarmowej u dziecka

O nietolerancji pokarmowej świadczą przede wszystkim dolegliwości ze strony układu pokarmowego – wzdęcia, bóle brzucha, uczucie pełności, przelewanie, ogólny dyskomfort, czasem mogą pojawić się też wymioty i biegunka. Ich nasilenie zależy w dużej mierze od ilości oraz postaci nietolerowanego pokarmu (np. laktoza w przetworach mlecznych wywoła łagodniejsze dolegliwości niż ta w samym mleku).

 

W przypadku nietolerancji leczenie polega na zastosowaniu diety eliminacyjnej – usunięciu z jadłospisu danej grupy produktów, czasem wystarczy też jedynie zmniejszenie ich ilości.

 

Zarówno w przypadku nietolerancji, jak i alergii pokarmowej niezbędna jest wizyta u lekarza, kiedy tylko zauważysz u swojej pociechy pierwsze niepokojące objawy.

Oceń artykuł

Wyślij

Czytaj także: